รายงานการประเมินโครงการพัฒนาระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียน ของโรงเรียนนครหลวง (พิบูลประเสริฐวิทย์) สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษา ประถมศึกษาพระนครศรีอยุธยา เขต 1

การศึกษาเรื่อง รายงานการประเมินโครงการพัฒนาระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนของโรงเรียน
ของโรงเรียนนครหลวง (พิบูลประเสริฐวิทย์) สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษา
ประถมศึกษาพระนครศรีอยุธยา เขต 1
ผู้รายงาน นางสาวจันทร์ธิมา จิตสกุลชัย
ตำแหน่ง รองผู้อำนวยการโรงเรียนนครหลวง (พิบูลประเสริฐวิทย์)
วิทยฐานะ รองผู้อำนวยการชำนาญการ
ปีที่ศึกษา 2564
รายงานการประเมินโครงการครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ประเมินโครงการพัฒนาระบบดูแล
ช่วยเหลือนักเรียนของโรงเรียนนครหลวง (พิบูลประเสริฐวิทย์) สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษา
พระนครศรีอยุธยา เขต 1 2) ศึกษาความพึงพอใจของคณะกรรมการสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน และผู้ปกครอง
นักเรียนที่มีต่อโครงการพัฒนาระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนของโรงเรียนนครหลวง (พิบูลประเสริฐวิทย์)
สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาพระนครศรีอยุธยา เขต 1 และ 3) ศึกษาแนวทางการพัฒนา
ระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียน และศึกษาปัจจัยที่ส่งผลต่อความสำเร็จในการพัฒนาระบบดูแลช่วยเหลือ
นักเรียนของโรงเรียนนครหลวง (พิบูลประเสริฐวิทย์) สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษา
พระนครศรีอยุธยา เขต 1
ประชากรที่ใช้ในการศึกษาครั้งนี้ ได้แก่ คณะกรรมการสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน ครูผู้ปกครอง
นักเรียน และนักเรียน โรงเรียนนครหลวง (พิบูลประเสริฐวิทย์) สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษา
พระนครศรีอยุธยา เขต 1 ปีการศึกษา 2564 รวมจำนวน 1,208 คน ได้กลุ่มตัวอย่าง จำนวน 532 คน
จำแนกเป็นคณะกรรมการสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน จำนวน 15 คน รองผู้อำนวยการโรงเรียน จำนวน 1 คน
ครูจำนวน 28คน ผู้ปกครองนักเรียน จำนวน 226 คน และนักเรียน จำนวน 262 คน
เครื่องมือที่ใช้เป็นแบบสอบถามที่ผู้ศึกษาสร้างขึ้น ผ่านการพิจารณาของผู้เชี่ยวชาญ จำนวน 5คน
วิเคราะห์ข้อมูลโดยหาค่าร้อยละ (Percentage) ค่าเฉลี่ย (Mean) ค่าส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน (Standard
Devation) และการวิเคราะห์เชิงเนื้อหา (Content Analysis)
ผลการประเมิน
1. การประเมินโครงการพัฒนาระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนของโรงเรียนนครหลวง
(พิบูลประเสริฐวิทย์) สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาพระนครศรีอยุธยา เขต 1 พบว่า
ภาพรวมมีความคิดเห็น อยู่ในระดับมากที่สุด (
x= 4.55, S.D.= 0.10) เมื่อพิจารณาโดยเรียงจากค่าเฉลี่ย
ข
สูงสุดลงมา พบว่า ลำดับแรก คือ ด้านสภาพแวดล้อม (
x= 4.59, S.D.= 0.18) รองลงมาคือด้านปัจจัยนำเข้า
(
x= 4.55, S.D.= 0.22) ด้านกระบวนการ (
x= 4.53, S.D.= 0.25) และด้านผลผลิต (
x= 4.50, S.D.= 0.23)
2. การประเมินความพึงพอใจของคณะกรรมการสถานศึกษาขั้นพื้นฐานและผู้ปกครองนักเรียน
ที่มีต่อการดำเนินโครงการพัฒนาระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนของโรงเรียนนครหลวง (พิบูลประเสริฐวิทย์)
สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาพระนครศรีอยุธยา เขต 1 พบว่า ภาพรวม มีความพึงพอใจ
อยู่ในระดับมาก (
x
= 4.44, S.D.= 0.28) เมื่อพิจารณาในรายกิจกรรมโดยเรียงจากค่าเฉลี่ยสูงสุดลงมา
พบว่า กิจกรรมที่มีค่าเฉลี่ยสูงสุด มี 2 กิจกรรม คือ กิจกรรมรู้จักนักเรียนเป็นรายบุคคล (
x= 4.46, S.D.= 0.43)
และกิจกรรมส่งต่อนักเรียน (
x= 4.46, S.D.= 0.34) รองลงมา คือ กิจกรรมส่งเสริมนักเรียน (
x= 4.44,
S.D.= 0.35) และลำดับที่สาม พบว่า มี 2 กิจกรรม คือ กิจกรรมคัดกรองนักเรียน (
x= 4.43, S.D.= 0.37)
และกิจกรรมป้องกัน ช่วยเหลือ และแก้ไขปัญหา (
x= 4.43, S.D.= 0.36)
3. การศึกษาแนวทางการพัฒนาระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียน และศึกษาปัจจัยที่ส่งผลต่อ
ความสำเร็จในการพัฒนาระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนของโรงเรียนนครหลวง (พิบูลประเสริฐวิทย์)
ตามความคิดเห็นของคณะกรรมการสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน ครู และผู้ปกครองนักเรียน สรุปดังนี้
3.1 ผลการศึกษาแนวทางการพัฒนาระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนของโรงเรียนนครหลวง
(พิบูลประเสริฐวิทย์) สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาพระนครศรีอยุธยา เขต 1
3.1.1 ด้านการรู้จักนักเรียนเป็นรายบุคคล
ครูประจำชั้นควรมีจิตวิทยาในการสร้างความคุ้นเคย เพื่อทำความรู้จักกับ
นักเรียนอย่างถ่องแท้ โรงเรียนควรมีวิธีการที่หลากหลายในการทำความรู้จักนักเรียน ทั้งการสัมภาษณ์
นักเรียน สัมภาษณ์ผู้ปกครอง สัมภาษณ์ผู้เกี่ยวข้อง เป็นต้น ครูประจำชั้นควรมีแผนในการส่งเสริม
นักเรียนแต่ละคน มีเครื่องมือหลากหลายประเภทที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูล เพื่อให้ได้ข้อมูล
ของนักเรียนแต่ละบุคคลอย่างละเอียดและครบถ้วน ครูประจำชั้นจัดทำข้อมูลของนักเรียนเป็นรายบุคคล
อย่างครบถ้วน ดำเนินการเยี่ยมบ้านนักเรียนครบทุกคน และศึกษานักเรียนที่มีปัญหาเป็นรายกรณีทุกครั้ง
3.1.2 ด้านการคัดกรองนักเรียน
โรงเรียนดำเนินการประชุมครู โดยยึดหลักการคัดกรองนักเรียนตามคู่มือ
ระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียน เพื่อกำหนดเกณฑ์การคัดกรองและจัดกลุ่มนักเรียนอย่างชัดเจน จัดทำคู่มือ
การปฏิบัติงานด้านการคัดกรองนักเรียนเพื่อให้ครูปฏิบัติได้อย่างถูกต้องตามหลักเกณฑ์ที่กำหนด
โรงเรียนดำเนินการคัดกรองนักเรียน โดยแบ่งนักเรียนเป็น 4 กลุ่ม คือ กลุ่มปกติ กลุ่มเสี่ยง กลุ่มมีปัญหา และ
กลุ่มพิเศษ ดำเนินการจัดกลุ่มแยกเป็นรายด้าน ได้แก่ ด้านการเรียน ด้านพฤติกรรม และด้านสุขภาพ
ดำเนินการประเมินผลและรายงานผลการคัดกรองนักเรียนทุกภาคการศึกษา
ค
3.1.3 ด้านการส่งเสริมนักเรียน
ครูฝ่ายกิจกรรมนักเรียนมีการสำรวจและแบ่งกลุ่มนักเรียนตามความถนัด
ความสนใจ และความต้องการของนักเรียน โรงเรียนจัดกลุ่มครูที่มีความสามารถพิเศษเพื่อพัฒนานักเรียน
และจัดกิจกรรมส่งเสริมนักเรียนทั้ง 4 กลุ่ม คือ กลุ่มปกติ กลุ่มเสี่ยง กลุ่มมีปัญหา และกลุ่มพิเศษ เพื่อให้
นักเรียนได้แสดงความสามารถอย่างหลากหลาย เช่น การแข่งขันกีฬา การแข่งขันทักษะทางวิชาการ เป็นต้น
โรงเรียนจัดประชุมผู้ปกครองนักเรียนทุกภาคการศึกษา เพื่อรับทราบปัญหาและแนวทางการพัฒนานักเรียน
ร่วมกัน และสนับสนุนให้นักเรียนได้ฝึกประสบการณ์พื้นฐานตามความสนใจของนักเรียน
3.1.4 ด้านการป้องกัน ช่วยเหลือ และแก้ไขปัญหา
โรงเรียนจัดทำโครงการหรือกิจกรรมเพื่อป้องกันและแก้ไขปัญหาของนักเรียน
ตามผลการคัดกรองนักเรียน ดำเนินการแก้ไขปัญหานักเรียนเป็นรายกรณีตามกลุ่มที่มีปัญหา ประสานความร่วมมือ
ระหว่างโรงเรียนและผู้ปกครองนักเรียนในการช่วยเหลือและแก้ไขปัญหาของนักเรียน และโรงเรียนจัดอบรม
ครูที่ปรึกษาหรือครูประจำชั้นด้านเทคนิคในการให้คำปรึกษาแก่นักเรียน
3.1.5 ด้านการส่งต่อนักเรียน
ครูประจำชั้นดำเนินการส่งต่อภายในสำหรับนักเรียนที่มีปัญหาไปยังครูแนะแนว
ครูฝ่ายปกครอง ครูฝ่ายวิชาการ หรือครูฝ่ายอนามัย เพื่อให้ความช่วยเหลือนักเรียนได้อย่างเหมาะสม
ผู้บริหารโรงเรียนและครูร่วมกันวิเคราะห์และพิจารณาข้อมูลนักเรียนที่อยู่ในเกณฑ์ที่ต้องส่งต่อภายนอก
โรงเรียนส่งต่อนักเรียนให้ผู้เชี่ยวชาญภายนอกหรือหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง โดยความร่วมมือจากผู้ปกครองของ
นักเรียน ติดตามผลและรายงานผลการส่งต่อนักเรียน ทั้งการส่งต่อภายในและการส่งต่อภายนอก
3.2 ผลการศึกษาปัจจัยที่ส่งผลต่อความสำเร็จในการดูแลช่วยเหลือนักเรียนของโรงเรียน
นครหลวง (พิบูลประเสริฐวิทย์) สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาพระนครศรีอยุธยา เขต 1สรุปดังนี้
ผู้บริหารโรงเรียน รวมทั้งผู้ช่วยผู้บริหารโรงเรียนทุกฝ่าย ตระหนักถึงความสำคัญ
ของระบบการดูแลช่วยเหลือนักเรียน และให้การสนับสนุนการดำเนินงาน หรือร่วมกิจกรรมตามความเหมาะสม
อย่างสม่ำเสมอ ครูทุกคนและผู้เกี่ยวข้องจำเป็นต้องมีความตระหนักในความสำคัญของระบบการดูแล
ช่วยเหลือนักเรียนและมีทัศนคติทีดีต่อนักเรียน มีความสุขที่จะพัฒนานักเรียนในทุกด้าน คณะกรรมการหรือ
คณะทำงานทุกคณะต้องมีการประสานงานกันอย่างใกล้ชิด และมีการประชุมในแต่ละคณะอย่างสม่ำเสมอ
ตามที่กำหนด ครูประจำชั้นเป็นบุคลากรหลักสำคัญในการดำเนินงาน โดยต้องได้รับความร่วมมือจากครูทุกคน
ในโรงเรียน รวมทั้งการสนับสนุนในเรื่องต่าง ๆ จากโรงเรียน โรงเรียนต้องจัดการอบรมให้ความรู้และทักษะ
รวมทั้งการเผยแพร่ข้อมูลความรู้แก่ครูประจำชั้น และผู้ที่เกี่ยวข้อง เพื่อเอื้อประโยชน์ต่อการดูแลช่วยเหลือ
นักเรียนซึ่งเป็นสิ่งจำเป็น โดยเฉพาะเรื่องทักษะการปรึกษาเบื้องต้น และแนวทางการแก้ไขปัญหาต่าง ๆ
ของนักเรียน โรงเรียนควรดำเนินการอย่างต่อเนื่องและสม่ำเสม