รูปแบบการพัฒนาคุณภาพการจัดการศึกษา ด้านการจัดการเรียนรู้เชิงรุก (Active Learning) โรงเรียนบ้านหนองทะเล
ชื่อเรื่อง รูปแบบการพัฒนาคุณภาพการจัดการศึกษา ด้านการจัดการเรียนรู้เชิงรุก
(Active Learning) โรงเรียนบ้านหนองทะเล
ผู้วิจัย นายสมพร เพชรประพันธ์
ผู้อำนวยการโรงเรียนบ้านหนองทะเล
ปีการศึกษา 2567
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์หลักเพื่อศึกษารูปแบบการพัฒนาคุณภาพการจัดการศึกษา ด้านการจัดการเรียนรู้เชิงรุก (Active Learning) โรงเรียนบ้านหนองทะเล โดยมีวัตถุประสงค์เฉพาะ ดังนี้ 1) ศึกษารูปแบบและองค์ประกอบของรูปแบบการพัฒนาคุณภาพการจัดการศึกษา ด้านการจัดการเรียนรู้เชิงรุก (Active Learning) โรงเรียนบ้านหนองทะเล 2) ศึกษาสภาพการดำเนินงาน และสภาพที่พึงประสงค์ของการพัฒนาคุณภาพการจัดการศึกษา ด้านการจัดการเรียนรู้เชิงรุก (Active Learning) โรงเรียนบ้านหนองทะเล 3) เพื่อสร้างและพัฒนารูปแบบการพัฒนาคุณภาพ การจัดการศึกษา ด้านการจัดการเรียนรู้เชิงรุก (Active Learning) โรงเรียนบ้านหนองทะเล 4) เพื่อศึกษาผลการพัฒนาคุณภาพการจัดการศึกษา ด้านการจัดการเรียนรู้เชิงรุก (Active Learning) โรงเรียนบ้านหนองทะเล วิธีการดำเนินการวิจัย แบ่งออกเป็น 4 ระยะ ได้แก่ ระยะที่ 1 ศึกษารูปแบบและองค์ประกอบการพัฒนาคุณภาพการศึกษา ด้านการจัดการเรียนรู้เชิงรุก (Active Learning) โรงเรียนบ้านหนองทะเล เพื่อนำมายกร่างรูปแบบการพัฒนา โดยการศึกษาแนวคิด ทฤษฎี เอกสารและงานวิจัยที่เกี่ยวข้องกับการพัฒนาคุณภาพการศึกษา ด้านการจัดการเรียนรู้เชิงรุก (Active Learning) เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย คือ แบบวิเคราะห์เนื้อหา วิเคราะห์ข้อมูลโดยการวิเคราะห์เนื้อหาและสรุปผลการวิเคราะห์ ระยะที่ 2 ศึกษาสภาพการดำเนินงานและสภาพที่พึงประสงค์ในการพัฒนาคุณภาพการศึกษา ด้านการจัดการเรียนรู้เชิงรุก (Active Learning) โรงเรียนบ้านหนองทะเล โดยศึกษาเอกสารที่เป็นแนวคิดทฤษฎี งานวิจัยที่เกี่ยวกับการดำเนินการพัฒนาคุณภาพการศึกษา ด้านการจัดการเรียนรู้เชิงรุก (Active Learning) และศึกษาเอกสารข้อมูลงานวิจัยเกี่ยวกับหลักการสร้างแบบสอบถาม เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย คือ แบบสอบถาม โดยสอบถามครูผู้สอน ระดับชั้นประถมศึกษาปีที่ 1-6 จำนวน 10 คน วิเคราะห์ข้อมูลด้วยการหาค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และค่าลำดับความสำคัญความต้องการจำเป็น ระยะที่ 3 สร้างและพัฒนารูปแบบการพัฒนาคุณภาพการศึกษา ด้านการจัดการเรียนรู้เชิงรุก (Active Learning) โรงเรียนบ้านหนองทะเล และนำร่างรูปแบบการพัฒนาดังกล่าว เสนอผู้เชี่ยวชาญ จำนวน 5 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย คือ แบบประเมินรูปแบบ เพื่อตรวจสอบความเหมาะสม ความเป็นไปได้ และประโยชน์ นำมาแก้ไขและปรับปรุงตามข้อเสนอแนะของผู้เชี่ยวชาญ และจัดทำเป็นรูปเล่มคู่มือการพัฒนาคุณภาพการศึกษา ด้านการจัดการเรียนรู้เชิงรุก (Active Learning) โรงเรียนบ้านหนองทะเล ที่สมบูรณ์ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยการหาค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ระยะที่ 4 ศึกษาผลการใช้รูปแบบการพัฒนาคุณภาพการศึกษา ด้านการจัดการเรียนรู้เชิงรุก (Active Learning) โรงเรียนบ้านหนองทะเล โดยนำไปทดลองใช้กับโรงเรียนบ้านหนองทะเล ปีการศึกษา 2567 ประกอบด้วย ครูผู้สอน จำนวน 10 คน คณะกรรมการสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน จำนวน 7 คน ผู้ปกครองนักเรียน จำนวน 51 คน และนักเรียน จำนวน 79 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย คือ แบบประเมินก่อนและหลังการใช้รูปแบบ แบบประเมินความพึงพอใจ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยการหาร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ผลการวิจัยพบว่า
- ผลการศึกษารูปแบบและองค์ประกอบการพัฒนาคุณภาพการศึกษา ด้านการจัดการเรียนรู้เชิงรุก (Active Learning) โรงเรียนบ้านหนองทะเล เพื่อนำมายกร่างรูปแบบการพัฒนา ประกอบด้วย 5 ขั้น คือ ขั้นที่ 1 สร้างความตระหนักและทางเลือกในการพัฒนา ขั้นที่ 2 ระดมความคิดและร่วมวางแผนพัฒนา ขั้นที่ 3 นำสู่การปฏิบัติเพื่อพัฒนา ขั้นที่ 4 ร่วมแลกเปลี่ยนเรียนรู้ และประเมินผล ขั้นที่ 5 ขั้นสรุปและขยายเครือข่าย
- ผลการศึกษาสภาพการดำเนินงานและสภาพที่พึงประสงค์ในการพัฒนาคุณภาพการศึกษาด้านการจัดการเรียนรู้เชิงรุก (Active Learning) โรงเรียนบ้านหนองทะเล มีผลการประเมินโดยรวมอยู่ในระดับมาก จากผลการวิเคราะห์ยังพบได้อีกว่าระดับสภาพที่พึงประสงค์ มีค่าเฉลี่ยสูงกว่าระดับสภาพการดำเนินงานทุกด้าน ความต้องการจำเป็น ในภาพรวมโดยมีค่า PNI modified อยู่ระหว่าง 0.127-0.196 และมีความสำคัญเป็น 3 ลำดับแรก คือ ลำดับที่ 1 ขั้นสรุปและขยายเครือข่าย ลำดับ
ที่ 2 ระดมความคิดและร่วมวางแผนพัฒนา ลำดับที่ 3 สร้างความตระหนักและทางเลือกในการพัฒนา - ผลการสร้างและพัฒนารูปแบบการพัฒนาคุณภาพการศึกษา ด้านการจัดการเรียนรู้เชิงรุก (Active Learning) โรงเรียนบ้านหนองทะเล มีความเหมาะสม ความเป็นไปได้ และความเป็นประโยชน์ มีผลการประเมินโดยรวมอยู่ในระดับมากที่สุด
- ศึกษาผลการใช้รูปแบบการพัฒนาคุณภาพการจัดการศึกษา ด้านการจัดการเรียนรู้เชิงรุก (Active Learning) โรงเรียนบ้านหนองทะเล มีผลการประเมินโดยรวมอยู่ในระดับมาก เมื่อพิจารณาแล้วพบว่า 1) ก่อนการใช้รูปแบบการพัฒนาคุณภาพการจัดการศึกษา ด้านการจัดการเรียนรู้เชิงรุก ภาพรวมอยู่ในระดับปานกลาง และหลังการใช้รูปแบบการพัฒนาคุณภาพการจัดการศึกษา ด้านการจัดการเรียนรู้เชิงรุก ภาพรวมอยู่ในระดับมากที่สุด 2) ความพึงพอใจต่อการพัฒนาคุณภาพการจัดการศึกษา ครู คณะกรรมการสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน ผู้ปกครอง นักเรียน มีผลการประเมินโดยรวม
อยู่ในระดับมากที่สุด