รูปแบบการพัฒนาแหล่งการเรียนรู้แบบมีส่วนร่วมของชุมชน เพื่อส่งเสริมทักษะ การเรียนรู้ด้วยตนเองสำหรับนักเรียนโรงเรียนเมืองเตาวิทยาคม

ชื่อเรื่อง       รูปแบบการพัฒนาแหล่งการเรียนรู้แบบมีส่วนร่วมของชุมชน  เพื่อส่งเสริมทักษะ
                การเรียนรู้ด้วยตนเองสำหรับนักเรียนโรงเรียนเมืองเตาวิทยาคม 
                สังกัดองค์การบริหารส่วนจังหวัดมหาสารคาม
ผู้วิจัย          นายสวานิตย์  ศิริบูรณ์
สถานศึกษา  โรงเรียนเมืองเตาวิทยาคม   อำเภอพยัคฆภูมิพิสัย  จังหวัดมหาสารคาม
                สังกัดองค์การบริหารส่วนจังหวัดมหาสารคาม
ปีที่วิจัย        2564
 
บทคัดย่อ
 
              การวิจัยในครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1)  ศึกษาสภาพปัจจุบัน   ความต้องการ  และแนวทางในการพัฒนาแหล่งการเรียนรู้แบบมีส่วนร่วมของชุมชน  เพื่อส่งเสริมทักษะการเรียนรู้ด้วยตนเองสำหรับนักเรียนโรงเรียนเมืองเตาวิทยาคม  สังกัดองค์การบริหารส่วนจังหวัดมหาสารคาม  2)  เพื่อพัฒนารูปแบบการพัฒนาแหล่งการเรียนรู้แบบมีส่วนร่วมของชุมชน  เพื่อส่งเสริมทักษะการเรียนรู้ด้วยตนเองสำหรับนักเรียนโรงเรียนเมืองเตาวิทยาคม  สังกัดองค์การบริหารส่วนจังหวัดมหาสารคาม 3)  เพื่อศึกษาผลการใช้รูปแบบการพัฒนาแหล่งการเรียนรู้แบบมีส่วนร่วมของชุมชน  เพื่อส่งเสริมทักษะการเรียนรู้ด้วยตนเองสำหรับนักเรียนโรงเรียนเมืองเตาวิทยาคม  สังกัดองค์การบริหารส่วนจังหวัดมหาสารคาม
4) เพื่อศึกษาความสามารถของนักเรียนด้านทักษะการเรียนรู้ด้วยตนเอง  ระหว่างก่อนและหลังการใช้แหล่งการเรียนรู้โรงเรียนเมืองเตาวิทยาคม  สังกัดองค์การบริหารส่วนจังหวัดมหาสารคาม แบ่งการวิจัยออกเป็น 4  ระยะ คือ  ระยะที่  1 ศึกษาสภาพปัจจุบันและความต้องการในการพัฒนาแหล่งเรียนรู้แบบมีส่วนร่วมของชุมชน   1. กลุ่มเป้าหมาย คือ  คณะกรรมการสถานศึกษา  จำนวน  14  คน ผู้นำชุมชน  จำนวน  5  คน  ครู  จำนวน  35  คน  และปราชญ์ชาวบ้าน  จำนวน  6  คน  ได้มาโดยการเลือกเจาะจง  (Purposive  Sampling)  จำนวน  60  คน  2. กลุ่มผู้ให้ข้อมูลในการสัมภาษณ์  ได้แก่  ผู้บริหารสถานศึกษา  จำนวน  1 คน  รองผู้บริหารฝ่ายวิชาการ  จำนวน  1 คน  และครูผู้สอน  จำนวน  1 คน  รวมผู้ให้ข้อมูลจากโรงเรียนที่มีแนวปฏิบัติงานเป็นเลิศด้านการจัดการเรียนรู้และการพัฒนาแหล่งการเรียนรู้  โรงเรียนละ  3  คน  จาก  2  โรงเรียนรวมผู้ให้ข้อมูลทั้งสิ้น  จำนวน  6  คน  ระยะที่  2  การพัฒนาและสร้างพัฒนารูปแบบการพัฒนาแหล่งเรียนรู้แบบมีส่วนร่วมของชุมชน  เพื่อส่งเสริมทักษะการเรียนรู้ด้วยตนเองสำหรับนักเรียน  กลุ่มผู้ทรงคุณวุฒิ  จำนวน  7  คน  ระยะที่  3  ศึกษาผลการใช้รูปแบบการพัฒนาแหล่งการเรียนรู้แบบมีส่วนร่วมของชุมชน  เพื่อส่งเสริมทักษะการเรียนรู้ด้วยตนเองสำหรับนักเรียนโรงเรียนเมืองเตาวิทยาคม  สังกัดองค์การบริหารส่วนจังหวัดมหาสารคาม กลุ่มเป้าหมาย  ได้แก่  ผู้มีส่วนเกี่ยวข้องประกอบด้วย  คณะกรรมการสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน  จำนวน  14  คน  ตัวแทนครูผู้สอนระดับตอนต้น-ตอนปลาย  จำนวน  2  คน  ตัวแทนผู้ปกครองนักเรียน  จำนวน  3  คน  ตัวแทนผู้นำชุมชน  จำนวน  3  คน  และตัวแทนปราชญ์ชาวบ้าน  จำนวน  3  คน  รวมจำนวน  25  คน  ได้มาโดยการเลือกแบบเจาะจง  ระยะที่  4  ศึกษาความสามารถของนักเรียนด้านทักษะการเรียนรู้ด้วยตนเอง  ระหว่างก่อนและหลังการใช้แหล่งการเรียนรู้โรงเรียนเมืองเตาวิทยาคม   สังกัดองค์การบริหารส่วนจังหวัดมหาสารคาม  กลุ่มเป้าหมาย  คือ นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่  4-6  โรงเรียนเมืองเตาวิทยาคม  สังกัดองค์การบริหารส่วนจังหวัดมหาสารคาม  จำนวน  114  คน  เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยได้แก่  แบบสอบถามสภาพปัจจุบันและความต้องการในการพัฒนาแหล่งการเรียนรู้แบบมีส่วนร่วม               ของชุมชน  แบบสัมภาษณ์แบบมีโครงสร้าง  แบบประเมินรูปแบบการพัฒนาแหล่งการเรียนรู้  EPPPDE  MODEL  แบบประเมินความเป็นไปได้และความเป็นประโยชน์ของรูปแบบ  แบบวัดทักษะการเรียนรู้ด้วยตนเองของนักเรียน  สถิติที่ใช้ในการวิจัย  ได้แก่  ค่าเฉลี่ย  และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน
           ผลการวิจัยพบว่า

1. กลุ่มเป้าหมายมีความคิดเห็นต่อสภาพปัจจุบันในการพัฒนาแหล่งเรียนรู้แบบมีส่วนร่วมของชุมชน ทั้งในและนอกสถานศึกษา  โดยรวมอยู่ในระดับน้อย  และความต้องการในการพัฒนาแหล่งเรียนรู้แบบมีส่วนร่วมของชุมชน  โดยรวมอยู่ในระดับมาก
2. การพัฒนารูปแบบการพัฒนาแหล่งเรียนรู้แบบมีส่วนร่วมของชุมชน เพื่อส่งเสริมทักษะการเรียนรู้ด้วยตนเองสำหับนักเรียน ภายใต้รูปแบบ  EPPPDE  MODEL  ประกอบด้วย  หลักการ  วัตถุประสงค์ของรูปแบบ  ขั้นตอนการมีส่วนร่วมของชุมชนในการพัฒนาแหล่งเรียนรู้  6  ขั้น  ซึ่งได้แก่ 

ขั้นที่ 1 สำรวจแหล่งเรียนรู้  ขั้นที่  2  วางแผนแบบมีส่วนร่วม  ขั้นที่  3  จัดทำข้อมูลสารสนเทศและทะเบียนแหล่งเรียนรู้  ขั้นที่  4  ส่งเสริมสนับสนุนและพัฒนาแหล่งเรียนรู้   ขั้นที่  5  กำกับ  ติดตาม  ประเมินผลและสรุป  และขั้นที่  6  แลกเปลี่ยนเรียนรู้  ซึ่งมีผลการตรวจสอบคุณภาพจากผู้ทรงคุณวุฒิ                มีความเหมาะสมโดยรวมอยู่ในระดับมากที่สุด

1.  กลุ่มเป้าหมายมีความคิดเห็นต่อรูปแบบการพัฒนาแหล่งการเรียนรู้แบบมีส่วนร่วมของชุมชน  (EPPPDE  Model)  เพื่อส่งเสริมทักษะการเรียนรู้ด้วยตนเองสำหรับนักเรียนโรงเรียนเมืองเตาวิทยาคม  สังกัดองค์การบริหารส่วนจังหวัดมหาสารคาม  ด้านความเป็นไปได้และด้านความเป็นประโยชน์  โดยรวมอยู่ในระดับมาก 
2.   นักเรียนกลุ่มเป้าหมายมีคะแนนทักษะการเรียนรู้ด้วยตนเองก่อนการเรียนรู้จากแหล่งการเรียนรู้ของโรงเรียนอยู่ในระดับปานกลาง  และภายหลังการเรียนรู้จากแหล่งการเรียนรู้ของโรงเรียน  นักเรียนมีคะแนนทักษะการเรียนรู้ด้วยตนเอง  โดยรวมอยู่ในระดับมาก