WANG-ON+ MODEL นวัตกรรมสร้างเด็กไทยหัวใจสุจริต [กิจกรรมถอดบทเรียน (Best Practice) โครงการโรงเรียนสุจริต]

นวัตกรรม WANG-ON+ MODEL พัฒนาต่อยอดจาก WANG-ON MODEL ซึ่งเป็นโมเดลหลักของการใช้หลักสูตรต้านทุจริตศึกษาในสถานศึกษา โดยมุ่งเน้นการสร้างคุณลักษณะอันพึงประสงค์ 5 ประการของโรงเรียนสุจริต ได้แก่ ทักษะกระบวนการคิด มีวินัย ซื่อสัตย์สุจริต อยู่อย่างพอเพียง และมีจิตสาธารณะ ผ่านกระบวนการเรียนรู้ที่เน้นการลงมือปฏิบัติจริง มีการฝึกฝนอย่างต่อเนื่อง และส่งเสริมความร่วมมือจากครอบครัวและชุมชน ทั้งนี้ WANG-ON+ MODEL ได้ออกแบบกระบวนการทำงานให้สอดคล้องกับหลักการบริหารจัดการตามวงจร PDCA (Plan – Do – Check – Act) อย่างเป็นระบบ โดยเริ่มตั้งแต่การวิเคราะห์บริบทและวางแผน (Plan) การออกแบบและดำเนินกิจกรรม (Do) การติดตามประเมินผล (Check) และการพัฒนาเพื่อต่อยอดสู่ความยั่งยืน (Act) ซึ่งทั้งหมดนี้ถูกถักทออยู่ในกรอบ W–A–N–G–O–N อย่างกลมกลืนและเหมาะสมกับบริบทของโรงเรียนสุจริต   P – Plan (วางแผน) 1) W – Wayfinding = การกำหนดเป้าหมายและทิศทางงาน หมายถึง การวิเคราะห์บริบทของสถานศึกษาเพื่อกำหนดทิศทางของการพัฒนา โดยยึดตามเป้าหมายของโครงการโรงเรียนสุจริต ผ่านกิจกรรม “ค้นหาตัวตน ฉันเป็นใคร” อันได้แก่ การส่งเสริมคุณลักษณะ 5 ด้านของนักเรียน คือ 1) ทักษะกระบวนการคิด     2) มีวินัย 3) ซื่อสัตย์สุจริต 4) อยู่อย่างพอเพียง และ 5) จิตสาธารณะ โดยเน้นการเรียนรู้จากสถานการณ์จริงและบริบทของนักเรียนในโรงเรียนบ้านวังชะโอน เพื่อให้แผนงานตอบสนองต่อความต้องการที่แท้จริง สอดคล้องกับ: Reflective Thinking และ Community Linkage (ครูและครอบครัวช่วยวิเคราะห์ร่วมกัน) 2) A – Arrangement = การออกแบบกิจกรรมและวางโครงสร้างงาน หมายถึง การออกแบบกิจกรรมที่ตอบสนองเป้าหมายทั้ง 5 ด้าน โดยจัดเป็นกิจกรรมเชิงปฏิบัติการ ดังนี้ กิจกรรม “ทางเลือก…ที่โลกต้องการ” สำหรับพัฒนาทักษะคิด กิจกรรม “ภารกิจ 21 วัน พิชิตวินัย” สำหรับส่งเสริมวินัย กิจกรรม “พูดความจริง…เรื่องเล็กก็สำคัญ” เพื่อฝึกซื่อสัตย์ กิจกรรม “เศรษฐกิจในกระเป๋า – พอเพียงในใจ” สำหรับส่งเสริมความพอเพียง กิจกรรม “สายใยใจอาสา” เพื่อพัฒนาจิตสาธารณะ โดยโครงสร้างงานจะระบุผู้รับผิดชอบหลัก ได้แก่ ครูผู้สอน 16 คน ที่ร่วมบูรณาการเข้ากับการเรียนการสอนตามระดับชั้น พร้อมทั้งวางแผนสนับสนุนจากผู้ปกครองและภาคีชุมชน สอดคล้องกับ: Learning by Doing, Moral Practice Cycle และ Community Linkage (ออกแบบกิจกรรมให้ปฏิบัติจริงทั้งที่โรงเรียนและบ้าน)   D – Do (ดำเนินการ) 3) N – Navigation = การดำเนินกิจกรรมตามแผนงาน หมายถึง การนำกิจกรรมต่าง ๆ ไปสู่การปฏิบัติจริง โดยมีการแบ่งบทบาทตามกลุ่มเป้าหมาย ได้แก่            • นักเรียน 159 คน มีส่วนร่วมในการลงมือทำกิจกรรมที่สะท้อนพฤติกรรมคุณธรรม            • ครูดำเนินกิจกรรมและบันทึกผล            • ผู้ปกครองช่วยติดตามพฤติกรรมที่บ้าน            • ชุมชนมีส่วนร่วมในกิจกรรมจิตอาสา การดำเนินงานต้องมีความยืดหยุ่น เหมาะสมกับวัยและบริบทโรงเรียนขนาดเล็กในชนบท และใช้แนวคิดเรียนรู้ผ่านประสบการณ์ (Experiential Learning) เพื่อให้คุณธรรมเกิดขึ้นจริง สอดคล้องกับ: Learning by Doing, Moral Practice Cycle, Community & Family Linkage   C – Check (ตรวจสอบ/ประเมินผล) G – Guidance = การนิเทศ กำกับ และให้ข้อเสนอแนะอย่างมีระบบ หมายถึง การติดตามและกำกับอย่างเป็นระบบโดยใช้เครื่องมือ เช่น แบบสังเกตพฤติกรรมรายบุคคล การสะท้อนคิดประจำสัปดาห์ และการประชุมชั้นเรียน เพื่อให้ครูสามารถให้คำแนะนำรายบุคคล และส่งเสริมให้เกิดความเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมจากภายใน โดยให้ความสำคัญกับการชื่นชมเชิงบวกมากกว่าการลงโทษ สอดคล้องกับ: Reflective Thinking และ Moral Practice Cycle O – Outcome Evaluation = การประเมินผลลัพธ์ของการดำเนินงาน หมายถึง การประเมินผลสำเร็จของนวัตกรรมผ่านหลักฐานเชิงประจักษ์ เช่น ผลการประเมินคุณลักษณะของนักเรียนในแต่ละด้าน แฟ้มสะสมพฤติกรรมคุณธรรม นิทรรศการ “เส้นทางความดีของฉัน” ผลสะท้อนจากผู้ปกครองและชุมชน ข้อมูลเหล่านี้นำมาเปรียบเทียบกับเป้าหมายเพื่อวิเคราะห์คุณภาพของกระบวนการและผลลัพธ์ สอดคล้องกับ: Reflective Thinking และ Community & Family Linkage   A – Act (ปรับปรุง/พัฒนา) N – Next Step Development = การพัฒนาและต่อยอดสู่การยั่งยืน หมายถึง การขยายผลแนวปฏิบัติที่ดี โดยนำบทเรียนจากการดำเนินงานมาเผยแพร่สู่ชั้นเรียนอื่น โรงเรียนเครือข่าย และพัฒนาสู่ระบบการบริหารคุณธรรมแบบยั่งยืน เช่น การบรรจุแนวทางเข้าสู่แผนปฏิบัติการของโรงเรียนในปีต่อไป และการ บูรณาการกับหลักสูตรระดับชั้นเรียนให้เป็นระบบ พร้อมทั้งสร้างเครือข่ายผู้ปกครองและชุมชนที่มีส่วนร่วมในระยะยาว สอดคล้องกับ: Moral Practice Cycle และ Community & Family Linkage